Piątek, 24 Marzec 2017
 

Z ostatnich dni




CZY TEN, KTO SPOTKAŁ PO LATACH SWEGO PRZYJACIELA, POWINIEN ODMÓWIĆ BRACHĘ SZEHECHEJANU?

“Patah Eliyahu. The Daily Halacha”

¶wiat³o.jpg

Gemara w dziewiątym rozdziale masechet Brachot (58b) postanawia, że ten, kto spotyka drogiego mu przyjaciela po niewidzeniu go przez ostatnie 30 dni, musi odmówić brachę szehechejanu z frazą szem u-malchut (tzn. z "Ha-Szem Elokejnu Melech Ha-Olam"). Szczególnie dotyczy to bliskich przyjaciół, których spotkaniu towarzyszy uczucie szczerego podniecenia z powodu ponownego spotkania. Taka właśnie zasada została skodyfikowana w Szulchan Aruch 225:1.

Niezwykle ciekawe, że Ben Isz Chaj w Paraszat Ekew (halacha 14), powołując się na Chesed La-Alafim (halachiczne dzieło, którego autorem jest wybitny uczony z bułgarskiej Silistry Eliezer Papo, 1785-1828 - przyp. M. Ł.), orzeka, że w przywołanej sytuacji nie powinno się odmawiać szehechejanu. Chesed La-Alafim postanawia tak ze względu na powszechność okazywania w ten sposób nieszczerych pochlebstw, jedynie by zyskać czyjeś względy, bez poczucia niekłamanej radości. W przypadku odmówienia brachy, której nie towarzyszyłaby szczera radość, mielibyśmy do czynienia z brachą le-watala (powiedzianą na próżno). Tak więc Chesed La-Alafim orzeka, że w naszych czasach powinniśmy wstrzymywać się od odmawiania szehechejanu przy okazji ponownego spotkania przyjaciela po dłuższym czasie.

Niemniej jednak chacham Owadia Josef w Halichot Olam (chelek 2, s. 183) orzeka, że w sytuacji, gdy niedwuznacznie wyraża się autentyczną radość - np. kiedy rodzice i dziecko spotykają się po dłuższej rozłące - obie strony rzeczywiście powinny odmówić brachę szehechejanu. Ponieważ nie ma wątpliwości, że dziecko i rodzice szczerze się wówczas radują, nie ma obawy o jakikolwiek fałsz, dlatego powinni powiedzieć brachę. To samo dotyczy spotkania po dłuższej rozłące rodzeństwa, innych krewnych lub bliskiego rabina, których nie widziało się co najmniej 30 dni. We wszystkich tych przypadkach uczucia są wyrażane z całą pewnością szczerze - bracha jest więc uzasadniona.

Czy powyższe wymaganie dotyczy także sytuacji, gdy przyjaciele (lub krewni) w czasie rozłąki pisali do siebie listy lub utrzymywali kontakt telefoniczny?

Miszna Brura w seif katan 2 twierdzi, że w sytuacji, gdy obie strony pozostawały w kontakcie korespondencyjnym, nie powinno się odmawiać szehechejanu. Jednak wielu innych, np. rabin Mosze Ha-Lewi w Birkat Ha-Szem czy chacham Owadia Josef w Halichot Olam (ibid.), zajmuje inne stanowisko - utrzymuje, że odmówienie brachy zależy od osobistego spotkania twarzą w twarz, nie od korespondencji. Zatem nawet jeśli obie strony regularnie korespondowały lub rozmawiały przez telefon, kiedy się tylko zobaczą twarzą w twarz po upływie co najmniej 30 dni, odmawiają brachę szehechejanu.

Podsumowanie:

Ten, kto widzi bliskiego przyjaciela lub krewnego po raz pierwszy od co najmniej 30 dni i tym samym czuje szczerą radość z tego powodu - jak to ma miejsce w przypadku dzieci i rodziców, rodzeństwa czy ucznia i jego rabina - odmawia brachę szehechejanu. Dotyczy to nawet sytuacji, gdy w tym czasie było się w regularnej łączności pisemnej lub telefonicznej.

Rabbi Eli J. Mansour - "Patah Eliyahu. The Daily Halacha", s. 23-24, tłum. M. Łokietek


..................


Bracha (błogosławieństwo) szehechejanu:

Błogosławiony jesteś Ty, Haszem, Bóg nasz, Król świata, że dałeś nam dożyć i utrzymywałeś nas i doprowadziłeś nas do tego czasu!

Baruch Ata Haszem, Eloheinu, melech haolam, szehechejanu wekimanu wehigjanu lazman haze.


(uzupełnienie Redakcji)

Aktualności


Nowe Projekty


Ostatnie pytania


Nowe artykuły

Lombard Bytom Ruda Śląska Skup złota